zapożyczenia w języku polskim

Kamila Gądek-Kownacka*

Angielskie gairaigo. Zagadki lingwistyczne

Angielskie gairaigo. Zagadki lingwistyczne

Uczymy się angielskiego od japończyków i mieszkańców republiki vanuatu.

Masłowska w operetce. Jak się robi spektakl o niczym?

- Od dłuższego czasu kusiło mnie, by zrobić spektakl o niczym - deklaruje Cezary Studniak, reżyser spektaklu "Kochanie, zabiłam nasze koty". Premiera w piątek w Teatrze Nowym w Poznaniu.

Między słowami. Kariera

Kariera słowa kariera w polszczyźnie nie jest może oszałamiająca, ale trzeba przyznać, że wyraz zrobił karierę , a ostatnio być może także zmienił nieco znaczenie.

Angielski czy brukselski?

Angielski czy brukselski?

wspólnotowa machina urzędnicza posługiwała się głównie językiem francuskim i tutejsza angielszczyzna niejako wyrosła z tego języka. Rezultatem francuskich korzeni jest cała masa zapożyczeń określających funkcjonowanie unijnych instytucji. Przykładowo, słowo college - po angielsku oznacza szkołę wyższą, ale w

Lajkować

Lajkować

takie niewinne i miłe rzeczy mogą nawet istotnie wpływać na nasz sposób postrzegania świata. W języku polskim na dwa sposoby wyrażamy pozytywny emocjonalny stosunek do spraw i rzeczy albo, ściślej rzecz ujmując, mamy dwa etapy tego stosunku. Najpierw nam się coś podoba. Kiedy z czymś stykamy się

Czy Ślązacy są narodem?

sąsiadów. Naród jako wspólnota ekonomiczna? To w dzisiejszym świecie kryterium anachroniczne. A jeśli ktoś uważa, że brak języka w pełni usystematyzowanego i odrębnego dyskwalifikuje, niech pomyśli, ile pojęć zostało zapożyczonych do języka polskiego z innych. Przeczytaj "Pierony" - reporterską

Badacz nowej polszczyzny: epicko ogarniam swój radar

Badacz nowej polszczyzny: epicko ogarniam swój radar

nowych słów języka polskiego zacząłem myśleć już na pierwszym roku studiów. Z Maciejem Czeszewskim, autorem kilku świetnych słowników, próbowaliśmy napisać słownik neologizmów. Mieliśmy nieodparte wrażenie, że papierowe słowniki nie nadążają za teraźniejszością. Nie znajdowaliśmy w nich wielu słów

Bralczyk: język się bogaci, ale mowa - ubożeje

mowę". Bralczyk narzekał na coraz większą ilość zapożyczeń w języku oraz na skrótowość komunikatów, za pomocą których porozumiewają się ludzie. Piętnował sposób, w jaki porozumiewają się np. rzecznicy prasowi, lub specjaliści z dziedziny public relations, podając za przykład tak powszechne w mowie

Młodzi polscy naukowcy podbijają Europę

Młodzi polscy naukowcy podbijają Europę

; - konkluduje w swojej pracy Monika Leończyk. Andrzej Żak z Warszawy przeprowadził badania nad wpływem języka polskiego na zagrożony wymarciem etnolekt wymysiöeryś zwany wilamowickim. To archaiczny dialekt pochodzący ze średniowiecznego języka zachodniogermańskiego, używany już zaledwie przez 50 osób tylko

Trendy wiosna/lato 2014. A co my na to

Trendy wiosna/lato 2014. A co my na to

Nie szukałam plagiatów, bezmyślnych zapożyczeń, by je polskim projektantom wytknąć, lecz przykładów na to, że język mody bywa uniwersalny. Znalazłam je bez trudu. Po pierwsze - dżins, który jest jak pierwsza litera alfabetu. Tego lata w kolekcjach m.in. Balmaina, Versacego, a także Ani Kuczyńskiej

Wszyscy jesteśmy Ksenofonami

Wszyscy jesteśmy Ksenofonami

słownika japońskiego i trzy czwarte słownika koreańskiego. Wybitny lingwista Martinet pisze, że język albański jest albański tylko w jednej dziesiątej - reszta to zapożyczenia łacińskie, włoskie, starorumuńskie, słowiańskie, greckie, tureckie, germańskie, celtyckie, arabskie i hebrajskie. Przyczyna tych

Jakim językiem będziemy mówili w 2312 r.

Jakim językiem będziemy mówili w 2312 r.

nie potrafią się dogadać z dziadkami.W świecie globalnej wioski żaden z języków nie jest bezpieczny. Nawet angielski, który wielu już chciało koronować na przyszły język świata. W Azji szerzy się jego zwulgaryzowana wersja, zwana chinglish, w której pełno jest uproszczeń i zapożyczeń z mandaryńskiego

Kościół: poprawki do rewolucji

Kościół: poprawki do rewolucji

Półmetkowe podsumowanie synodu, które węgierski kardynał Peter Erdo ogłosił w ostatni poniedziałek, wywołało ostre sprzeciwy ze strony niemałej części uczestników synodu. Arcybiskup Stanisław Gądecki, szef polskiego Episkopatu, oświadczył, że tekst odbiega od nauczania Jana Pawła II. Dokument Erdo

Szac4you. Język wolnej Polski

Szac4you. Język wolnej Polski

Europejskiego mówi z telewizora, że kandydaci innych partii to "polityczne knury". - W 1992 roku - wspomina prof. Andrzej Markowski, przewodniczący Rady Języka Polskiego - byliśmy bardzo zaniepokojeni, bo Janusz Korwin-Mikke powiedział z trybuny sejmowej, że rząd rżnie głupa. Myśleliśmy: jak można

Miller z Palikotem cacy, wizję zesłał im Witkacy, Stephen King Korwina wspiera, Woody zaś Bruno-bombera

Miller z Palikotem cacy, wizję zesłał im Witkacy, Stephen King Korwina wspiera, Woody zaś Bruno-bombera

podziemnej wytwórni bomb nie wystarcza, żeby go poznać. Ciekawy chwyt prawniczy zapożyczony od mistrza. Od Woody'ego Allena. Pod naporem tej argumentacji zastanawiam się, czy świadek zna siebie. Ale największe zwątpienie co do Brunona budzi we mnie Brunon w sensie imię. Absolutnie słuszne (w języku

Jak tanio kupić gadżet elektroniczny pod choinkę

Jak tanio kupić gadżet elektroniczny pod choinkę

lepiej w jego miejsce poszukać odpowiednika z Chin sprzedawanego pod polską marką. - Potrzeby zwykłego Kowalskiego ograniczają się do podstawowego sprzętu. Potrzeby kreowane przez producenta sprzętu mówią mu: "Kup telewizor Ultra HD". Czy Kowalski zauważy różnicę? W sklepie tak - tłumaczy

Ile niemieckiego jest w polskim

Ile niemieckiego jest w polskim

"malaffe", które oznacza u nas człowieka stojącego z rozdziawionymi ustami. Są też inne polskie słowa pochodzenia niemieckiego, które w naszych uszach zabawnie brzmią, jak np. brytfanka - mówi Martin Renz, członek zespołu przygotowującego Słownik Niemieckich Zapożyczeń w Języku Polskim.Jego

Multimedialne Słowniki języka polskiego Wydawnictwa Naukowego PWN

takich, które pomagają w pisaniu tekstów. Słownik wyrazów obcych PWN z przykładami i poradami zawiera ok. 16 000 haseł podstawowych, a razem z wyrazami pochodnymi prawie 23 000. To słownik, który nie tylko rejestruje słowa zapożyczone z innych języków, podaje ich odmianę, znaczenia i pochodzenie, ale

Katarzyna Kopacz: "Niejeden mężczyzna może się uczyć od mojej mamy"

Katarzyna Kopacz: "Niejeden mężczyzna może się uczyć od mojej mamy"

mojego męża była Polką. Andrzej postanowił studiować medycynę w Polsce, bo w Kanadzie studia są strasznie drogie, a miejsc na nich jest tak mało, że dostanie się graniczy z cudem. Dopóki się nie poznaliśmy, nie mówił po polsku, bo studiował w Gdańsku medycynę po angielsku. Języka nauczył się z naszych

Czilałt, to tylko kwirk

Czilałt, to tylko kwirk

pracującego na wyspach. Dowiemy się stamtąd najważniejszego szczegółu na temat ponglish pominiętego przez serwis Ananova - że w oryginalnej gramatyce tego języka wszystkie znaki przestankowe zastępuje jeden polski wyraz zapożyczony zresztą z łaciny. A jak zabawne efekty daje dosłowne tłumaczenie przysłów z

Treliński reżyseruje operę w Cardiff. Nie obyło się bez upadłej kobiety

Treliński reżyseruje operę w Cardiff. Nie obyło się bez upadłej kobiety

tytule (Auber, Massenet, Puccini), a ważną inspiracją był dla niego film "Manon" Henriego-Georges'a Clouzota z 1949 r., z Cécile Aubry w roli tytułowej. Pisząc operę, miał 26 lat. Nic dziwnego, że język jego muzyki jest jeszcze pełen zapożyczeń. Kompozytor sam zrobił listę wpływów: filmy

Uważaj, co robisz na wakacjach. Możesz zostać oddany szatanowi - ostrzega Fronda

wyraźnie jest użyte słowo "inicjacje". Również tam, gdzie jest mowa o "świętej geometrii", mamy do czynienia z zapożyczeniem z języka masonerii. Następnie, jak się nam te pogańskie "boskie aspekty" zaczną realnie uruchamiać, możemy wpaść w niemałe przerażenie... - ostrzega

W Ameryce o ciszy nie słyszeli

Cisza wyborcza jest w krajach anglosaskich zjawiskiem zupełnie nieznanym. Nie ma nawet w języku angielskim powszechnie przyjętego i ustalonego terminu, który by ją określał. Gdyby ktoś próbował narzucić ciszę wyborczą w Ameryce, byłby niechybnie potraktowany jak przybysz z kosmosu. Zaraz podniósłby

Język człowiekowi utną. Rosja zakazami stoi

Izbie głosowanie za projektem ustawy zabraniającej używać słów zapożyczonych z języków obcych, które można zastąpić rodzimymi. A przecież słowo ''minister'' nie wyrasta z korzeni rosyjskich. Sam Mediński nie miałby pewnie nic przeciwko nadaniu mu starobolszewickiego tytułu ''ludowego komisarza do spraw

Jak zarobić milion dolarów, czyli potęga algorytmu

informatyki potęgę algorytmu bisekcji. Teleturniej rozpracowany Jak zastosować ten algorytm do zabawy w "20 pytań"? Załóżmy, że podstawą słownikową do gry jest dziesięciotomowy "Wielki słownik języka polskiego" (dla uproszczenia pomińmy suplement). Powiedzmy, że odgadywanym słowem jest

"Dom Tęsknot": na tropie legendarnego kielicha Lutra - rozmowa z Piotrem Adamczykiem

pisarzem, mniej więcej tak jak w Polsce niegdyś Sienkiewicz. Nigdy nie tłumaczono go na język polski, pewnie dlatego, że o Słowianach pisał raczej niepochlebnie. Dlaczego "Dom tęsknot"? Dlaczego opowiadasz o dojrzewaniu i historii przez pryzmat kamienicy? - Jako reporter dziesiątki razy

Nigeryjczyk przez tydzień protestował przed uczelnią. Pomógł poseł Godson

góry, 200 euro opłaty rekrutacyjnej i 350 za przyjęcie. W sumie 6550 euro. Mama zaciągnęła kolejną pożyczkę. Samych odsetek płaci 150 euro miesięcznie. Dwa razy składałem wniosek o wizę do konsulatu polskiego we Lwowie i dwa razy mi odmówili. - Nie on jeden nie dostał polskiej wizy - twierdzi poseł

Kłamstwo konopnickie

liryk Konopnickiej, sławiących lud polski, od wieków ciemiężony przez przemoc, są przecież jednym wielkim wołaniem o sprawiedliwość społeczną, o sprawę, która dziś dopiero, w warunkach Polski Ludowej, nabiera realnych kształtów".Kienzler podkreśla, że "Rotę", najsłynniejszy utwór

Uwaga, potwory!

ograniczane jest swobodne używanie języka mniejszości. Niestety, pojawiają się też kryminalne formy nacjonalizmu - rasistowskie akty przemocy, jak profanacja żydowskich cmentarzy, a nawet zabójstwa Romów. We wszystkich trzech strefach i w każdym z państw regionu postkomunistycznego istnieją duże problemy

Ktoś podpieprzył moją Rosję

car Putin zmieni się w bestię'' Czego wstydzi się Awdiejew: ''W Rosji modlą się do ikon z Putinem'' Rosyjska literatura jest uniwersalna, doniosła, dużo w niej metafizyki, a polska bardziej prowincjonalna. - Czy Witkacy jest prowincjonalny? Barierą jest tylko język. Chociaż wielkich filozofów nie

Rosja chamieje

nimi głośnym, bardzo grubym słowem. Zapamiętałem wrzask młodej mamy, która pouczała sześcioletnią córkę: ''Mówiłam ci, ku... jeb..., żebyś nie brała do ryja, a ty bierzesz''. *** W codziennym języku Rosjan panoszy się nie tylko ''mat''', czyli określenia z niezwykle tu bogatego słownika wulgaryzmów

Pisarz poważny, a człowiek barwny

, Polsce rodem z ciemnogrodu (Stanisław Kostka Potocki) i z Klerykowa (Stefan Żeromski).Sam w tamtych latach pisałem pod pseudonimem Zagozda, który zapożyczyłem z "Róży" Stefana Żeromskiego. Zagozda także nie chciał Polski, w której policmajstra rosyjskiego zastąpi polski policjant z orzełkiem na

Trybunał UE: Litewskie zapisywanie nazwisk Polaków jest legalne

wówczas lituanizacji nazwisk (chodziło nie tylko o litery, ale i brzmienie), by pomóc w "przywróceniu narodowi spolszczonych oraz zbiełoruszczonych Litwinów". Polskie litery występowały w języku litewskim jeszcze w połowie XIX w., lecz potem, by odgrodzić się od polszczyzny, litewscy gramatycy

Ile Polaka w Polaku

wisi w kącieJestem z Anatolii- Zdecydowanie Polakiem - uważa językoznawca prof. Jerzy Bralczyk. - Polski to pana język ojczysty, a w naszym kraju to język jest najsilniejszym identyfikatorem narodowym.Jak wyjaśnia jednak uczony, należałoby się zastanowić, na ile dzisiejsza polszczyzna jest polska

Agresja rośnie

b'', czyli ''bladź''. Na polski tłumaczy się to nie inaczej niż ''kurwa''. Dzięki temu słowu, jak twierdzi cerkiewny funkcjonariusz, uda się powstrzymać kobiety od skoku w otchłań rozpusty i podnieść moralny poziom narodu.***W codziennym języku Rosjan panoszy się nie tylko ''mat''', czyli określenia

Komputerowe gry literackie. Zagraj w Duras albo Campbella

. Nie wiem, kim jest mój rozmówca, nie znam jego wieku, płci, nie mam pojęcia, skąd pochodzi - ja mówię po polsku, on może po szwedzku. Resztę załatwi skrypt. Nie skontaktujemy się poza grą. Dla przygaszenia zachwytu warto dodać, że dialogi, zapożyczone od francuskiej powieściopisarki Marguerite Duras

"Gender dzieli Polaków podobnie jak Smoleńsk"

tylko, że senat i senacka komisja programowa nie zgadzały się na użycie słowa gender, uznając je za zapożyczenie, co jest prawdą, ale z drugiej strony nie ma polskiej nazwy. Jest tylko określenie "płeć kulturowa", opisowe i niezręczne. Próbowano używać słowa "rodzaj", bo to jest

Polska i Litwa mają problem ze sobą

. spowalnianiu budowy mostu energetycznego. Nie wolno nam zmierzać do izolacji Litwy na forum politycznym i gospodarczym.Nawet jeśli Wilno nie wysłuchuje postulatów Polski w sprawie mniejszości?- Wykażmy trochę zrozumienia. To mały kraj i niewielki liczebnie naród, który oparł swą tożsamość na obronie języka

Ghibli, czyli żadnych cięć

filozoficzne. Ghibli to słowo zapożyczone przez Włochów z języka arabskiego, oznacza pustynny wiatr. Jego symboliczne znaczenie dla japońskich filmowców zrozumiemy, oglądając pierwszy film tego pokazu - "Nausicaa z Doliny Wiatru". To właśnie jego komercyjny sukces pozwolił trójce przyjaciół na

Roszczeniowość młodych, chciwość starych

pracy". - Gdy czytałem CV, byłem zachwycony: świetne oceny, jako student udzielał się w różnych kołach i organizacjach, znaczy obrotny. Języki zna. Od razu zaprosiłem na rozmowę. Zaczął od oczekiwań: 5 tysięcy na rękę.- Młodzi mają wysokie oczekiwania płacowe oraz spodziewają się tzw. benefitów

Najbardziej ekscytujące, najfajniejsze, najlepsze. Top 10 gier według Orbitowskiego - także dla początkujących [RANKING, cz. 2]

wystrzałów - to żacy rżnęli w "Quake'a", miast pogłębiać wiedzę. "Max Payne" (2001) zauroczył spowolnionym trybem walki (tzw. bullet time) zapożyczonym z "Matrixa" i Chandlerowską czernią. I co jeszcze? Niewiele więcej. W segmencie strzelanin dzieje się mało, jeśli wyłączyć gry

Myszka Miki gwiżdże

podobał. Tym samym Reichenbach przeszedł do historii jako Oficjalnie Pierwszy Fan Myszki Miki.Myszka Miki jest rodzaju żeńskiego tylko w języku polskim, w rzeczywistości - jak wiadomo - to dżentelmen imieniem Mickey. Walt Disney dał mu swą własną gestykulację i własny głos. Po części dlatego, że nie miał

Polski się angliczy

znaczyć też "stan", "położenie", "warunek" itd. Dochodzi do takich absurdów, że jak mówimy "kondycja polskiej młodzieży", to nie wiemy, czy chodzi o jej sprawność fizyczną, czy o stan. Tego typu zapożyczeń znaczeniowych jest bardzo, bardzo dużo. Wchodzą w nasz język

Pożal się Boże, jeśli masz komu

Aneta Augustyn: Jakie słowa w języku polskim zawdzięczamy Witkacemu?Prof. Janusz Degler*: Przede wszystkim nienasycenie, od tytułu jego powieści. Wcześniej w formie rzeczownikowej nie funkcjonowało w polszczyźnie. Do językowego obiegu weszły również, stworzone lub przypomniane przez Witkacego

Trzeszczącego projektora czar

, gdzie ponownie odnosiła sukcesy. W Hollywood kontynuował też karierę Ryszard Bolesławski, który nauczył amerykańskich aktorów metody - sztuki dramatycznej według zasad zapożyczonych od Konstantego Stanisławskiego. Kręcił filmy z Gretą Garbo, Marleną Dietrich i Irene Dunne. Z Polski też wywodzi się ród

"Zakochani w Rzymie". Mini-Dekameron

pewne ograniczenia. Allen jest w Rzymie na obcym gruncie, nie zna go tak dobrze jak rodzinnego Nowego Jorku. Ogląda Włochy z pozycji turysty, i to turysty niemówiącego w miejscowym języku. Jego wiedza na temat Rzymu wzięła się z lektur i filmów, bazuje też na kulturowych stereotypach. Tak jest przecież

Dorota Masłowska: jestem Bogiem rzeczy małych

, pretensjonalnym językiem, zapożyczeniami i kalkami, w których drzemie jakieś nienasycenie, ciągła aspiracja do lepszego. Zaczęłam pisać, używając fanaberyjnych imion, moje postaci zaczęły wykonywać totalnie sztuczne, nadekspresyjne, brazylijskie gesty. Poczułam, że świat, który się z tego wszystkiego wykluwa

Nasi przyjaciele Tatarzy

imperium osmańskim. Kluczowe znaczenie miała budowa nowoczesnej armii, a jej pierwszą elitarną jednostką był oddział złożony z Polaków i dowodzony przez polskiego oficera.Bardzo dużo zapożyczeń orientalnych w kulturze polskiej (słownictwo, stroje, uzbrojenie, potrawy, rzemiosło itd.) pochodziło z chanatu

Najpiękniejsze śląskie słowo - od antrejka do żywotka

matka: - Pozostał mi ten uścisk ręki i najpiękniejsze śląskie słowo. Niektóre słowa zamieszczone w książce "Gazety" i Muzeum Śląskiego być może wywołają niedowierzanie i protesty, bo nie mają powszechnie zaakceptowanej pisowni albo są zapożyczone z języka któregoś z naszych sąsiadów. Nad tym

Jak umiera wiedza

książka Arbesmana, której tytuł można by na język polski przetłumaczyć jako "Czas połowicznego rozpadu faktów" (na podobieństwo okresu rozpadu pierwiastków radioaktywnych).Zdrowie w środku skaliTo, że badacze mylą się w swojej drodze dochodzenia do prawdy, jest oczywiste. Sama nauka polega na

"40 zasad miłości". Zabij jedwabniki, powstanie opowieść

rewolucjonistkę, Safak obficie czerpie z klasyków literatury dywanowej i posługuje się językiem pełnym perskich i arabskich zapożyczeń, które nie są mile widziane przez postępowców. Kanwą "40 zasad miłości" jest banalna historia Elli Rubinstein, Żydówki w średnim wieku, która z mężem i trójką dzieci

Po genderowemu - słowniczek trudniejszych wyrazów

Butler powstaje poprzez nieustanne powtarzanie i odgrywanie ról płciowych. Termin "performatywność" Butler zapożyczyła od brytyjskiego językoznawcy i filozofa profesora Johna L. Austina, który twierdził, że mówiąc, działamy, zmieniamy rzeczywistość. Np. powiedzenie "tak" w czasie

Czytamy w Łodzi. Robot Pinokio, czyli komiks dzisiaj

formie książkowej lub zeszytowej. Ale komiks nie jest literaturą, to sztuka osobna. Z filmu, którego jest równolatkiem, zapożyczył technikę montażu i kadrowanie. Z literatury: różne formy narracji, bohaterów i wątki fabularne. Czerpał też ze sztuk plastycznych. W USA w latach 40. ubiegłego wieku

Zabójca nawrócony

. Z westernów "Amerykanin" wziął motyw samotnego w miasteczku - zło może tu przyjść z każdej strony i w każdej chwili. Samotność bohatera potęguje jeszcze jego obcość - wszyscy wokół mówią w innym niż on języku. "Amerykanin" to film cokolwiek narcystyczny. Clooney jako producent

Wykluczony, wykluczona

internetowej marki (Facebook), a także dwa słowa będące próbą przeniesienia angielskich wyrażeń na język polski (zalajkować, fanpejdż).Średniozaawansowany internauta bez problemu odnajdzie się w tekście wykorzystującym te i inne podobne zwroty, osoba spoza świata sieci będzie zagubiona. To tylko część

Tańcz mazurka! To nie obciach!

identyfikuje się ani z miastem, ani z wsią, szuka własnego języka, prawdy i wyjątkowości. Co byłoby miarą sukcesu kultury tradycyjnej? - Półka w empiku z płytami z każdego regionu Polski. Zespoły grające w knajpach w miastach i miasteczkach na żywo mazurki. Wielkopolskie wiwaty, kujawiaki, nie tylko dla

Karol Modzelewski. Rewolucjonista

po polsku. Tylko gdy była wzruszona albo zdenerwowana, przechodziła na rosyjski. Pozostał dla niej językiem emocji. Dla mnie językiem emocji jest polski, tak naprawdę dobrze kląć umiem tylko po polsku. To w znacznej mierze wynik mojego wykształcenia więziennego. Jak już klnę, to według reguł, pewnych

Czyści jak lud

interesy zagrożone przez obowiązujący system polityczny, z drugiej - skorumpowane, zdeprawowane, uprzywilejowane ''elity''. Zdaniem Liogiera współczesny populizm różni się od tego z lat 30. zeszłego wieku. W zapożyczonej od Zygmunta Baumana ''płynnej'' rzeczywistości ''płynny'' jest też populizm, który

Dokąd idzie Franciszek

oraz ich wpływu na polski Kościół.Z wypowiedzi o. Rydzyka i jego zwolenników wyłania się ponury obraz Polski i Kościoła w Polsce. Radiomaryjna część Kościoła przemawia językiem agresji i nietolerancji. Dla wielu jest to zaskakujące i zasmucające, gdyż Kościół odgrywał wielką, często bardzo pozytywną

Czy jesteśmy straconym pokoleniem? W obronie młodych

nabieramy dystansu do całego tego mitu miłości, w stylu: poznają się na grillu, nagle On zobaczy, Ona uda, że nie - a przecież widzi, i jak już ulotnie spojrzy, to się tworzy i jest, by potem przechodząc przez romantyczne gierki przystrojone mickiewiczowskimi zapożyczeniami tak pozostać. Wszyscy się jakoś

OuLiPo nie kończy nawet śmierć

tasiemcowego zdania. Bez znaków przestankowych, z kropką dopiero na końcu. I frazą "Zawsze trzeba upraszczać", która powraca chyba 15 razy na 75 stronach wydanej właśnie po polsku książki. Powstał efekt po trosze przypominający "Rzepkę" Tuwima, która w każdej dodanej zwrotce przytacza

Państwo PiS

wywiadzie dla "Gazety":"W III RP uzyskałem coś, co było dla mnie najważniejsze: wolność. Dziś żyję w wolnej Polsce i do tego jeszcze demokratycznej. W tym sensie to dwudziestolecie jest dla mnie fantastyczne".Minął rok z hakiem i "wolna, demokratyczna Polska" była wspomnieniem

Wrocław przywołuje ginące tradycje

języku Ge'ez wywodzącym się z kultury etiopskich Żydów. Zachwycą nas Aborygeni z Descendance, zespołu, w którym schronienie znajdują tradycje różnych plemion kontynentu, zaskoczą pieśniarki z ukraińskiej wioski Stari Koni, kultywujące archaiczne pieśni zbieracze, żniwne i świąteczne z Polesia Zachodniego

Dokąd idzie Franciszek

Polsce. Radiomaryjna część Kościoła przemawia językiem agresji i nietolerancji. Dla wielu jest to zaskakujące i zasmucające, gdyż Kościół odgrywał wielką, często bardzo pozytywną rolę w polskiej historii. Tak było w XIX wieku, w epoce rozbiorów, gdy był strażnikiem polskiej tradycji, tożsamości narodowej

Gdzie się podziali prawdziwi fachowcy?

nawet, jak się człowiek zapożyczy na lata, nie ma gwarancji, że nie zabraknie mu klientów i nie zbankrutuje. Ale rozkręcenie własnego biznesu nie jest największym problemem rzemiosła w Polsce. To co? - Paradoksalnie, w czasach rekordowego bezrobocia wśród młodych, jest to brak napływu nowych rąk do

Jak wyhaczyć foczkę?

jeszcze nie sprawiły mi zawodu. Co i jak chwalić, to już zależy od konkretnej osoby.A co o słownictwie polskiego Casanovy myślą specjaliści od języka? - Język uwodzenia nie jest jednolity. To, w jaki sposób nawiązujemy intymne kontakty, zależy od środowiska i indywidualnych upodobań - zapewnia prof

Woodstock, przyjaźń i nasycenie

zmianę jaka zaszła w Przystankach przez ostatnie 15 lat. Opowiada o tym Jurek Owsiak w wywiadzie rzece Janowi Skaradzińskiemu, współautorowi "Encyklopedii Polskiego Rocka". To już nie tylko szalejący pod sceną przy muzyce mało znanych kapel 50-, 100-, a nawet 300-tys. tłum. Dziś każdy koncert

Stachura, nie Stachurski

pełnowymiarową i niezwykłą. Urodzony w 1937 r. we Francji, w rodzinie polskich emigrantów, która wróciła do kraju po wojnie i osiadła w prowincjonalnym Aleksandrowie Kujawskim, wcześnie skłócony z ojcem i na własnym garnuszku kończący liceum w Gdyni, a potem studiujący przez chwilę na KUL-u, dość zaznał biedy i

Dante, który napisał "Inferno"

Chodzi oczywiście o stary (nie tylko polski) spór między obrońcami czystości języka a zwolennikami postępu i innowacji. Spór to jałowy, jak większość współczesnych sporów, bo jedni i drudzy mają swoje racje, ale nijak nie wejdą, że posłużę się poręcznym anglicyzmem, "w buty" wroga. Sam

Pan mnie zna. Ja tego nie czytam, wystarczą streszczenia

respektu przed żadnym wyzwaniem. Bez względu na to, co miałby robić. Przyuczaniem do zawodu sekretarek i urzędników bankowych niech się zajmą firmy lub instytucje, które oferują kursy zawodowe.Znakomita większość polskich uczelni kształci na poziomie niższym niż centra kształcenia zawodowego w czasach PRL

Trolle i zlewy

wskazówkami: "Nie postuj. Anony [użytkownicy czana - nie mylić z Anonymous Polska - grupą ludzi, którzy np. zorganizowali protesty przeciwko ACTA w Polsce] od razu się zorientują, że nie jesteś stąd. Nie znasz czanspika [języka czana], więc lepiej, żebyś się nie wychylała. Jak zaczniesz ich wypytywać, to

Trolle i zlewy

wskazówkami: "Nie postuj. Anony [użytkownicy czana - nie mylić z Anonymous Polska - grupą ludzi, którzy np. zorganizowali protesty przeciwko ACTA w Polsce] od razu się zorientują, że nie jesteś stąd. Nie znasz czanspika [języka czana], więc lepiej, żebyś się nie wychylała. Jak zaczniesz ich wypytywać, to

Patriotyzm Metalowej Dziewczynki

atakami. A dziennik "Polska" w artykule "Masłowska zafascynowana owieczkami Rydzyka" rysuje obraz laureatki Nike maszerującej w pielgrzymce wyznawców ojca Tadeusza. Co się stało? Odpowiedź znajduje się w trzyaktowym dramacie "Między nami jest dobrze", który powstał na

W świat ze wsi Warszawa

. Czułem się jeszcze długo jak w piosence Fisza, "30 cm ponad chodnikami". Język jest kluczem, w słowach zawarta jest dawna wiedza. Również w polskim, zwłaszcza w gwarze. Intuicyjnie, nieraz nie rozumiejąc znaczenia, można poczuć zawarte w obcych słowach swoiste kody, rodzaj werbalizacji naszego

Ryszard Krauze. Zakleszczony w Kazachstanie

rozpocząć wydobycia. "Został pierwszym Polakiem - właścicielem zagranicznych złóż ropy" - doniosła "Gazeta Wyborcza" w sierpniu 2006 r. - Kupił w Kazachstanie złoża szacowane na 2 mld baryłek. Odpowiada to zapotrzebowaniu Polski na 13 lat". Krauze twierdzi: - Raport niezależnego

Ranking najlepszych gier wideo. Na szczycie: tortury, narkotyki i strzelanie do policjantów... [TOP 10]

gracza komentuje Dariusz Szpakowski, zatrudniony w polskiej wersji językowej, myląc się zresztą tak jak podczas transmisji na żywo. Niektórzy gracze protestowali przeciw tym pomyłkom, zapominając, że zacny Szpaku gadający od rzeczy jest częścią polskiego futbolu. Osobną atrakcję stanowi możliwość

Izabela Wojciechowska*: Punctum 

Kapuścińskiego, z którego wiele można wyczytać o nim samym i jego stosunku do świata. To język nieprzetrawiony, to język emocji, język chwili - daleki od czasami zbyt jednoznacznej fotoreporterki.Domosławski, zapominając o fotograficznym świecie Kapuścińskiego, nie zapomina posłużyć się jego metodą w opisie m.in

I co z tego, że poeta się nie klika?

, że jest w stanie coś na serio poprowadzić.Nie ma pan żalu, że poeta musi zarabiać na życie czymś innym, nie pisaniem?- Przeciwnie, to mi się podoba, pozwala na dystans wobec gorączki nagród, giełdy literackiej. Kiedy wychodzi moja książka, po polsku czy w tłumaczeniu, to niektórzy wydawcy przysyłają

Będzie się działo w całej Polsce

Muzyka rozrywkowa: szok przyszłościStolica zaczyna mocno. I medialnie, i artystycznie. Ale inne miasta Polski nie pozostają w tyle. W dziedzinie muzyki rozrywkowej imponuje oferta programowa Katowic, Wrocławia, Lublina i Krakowa. W Katowicach 29 lipca rusza Tymczasowa Akcja Kulturalna "TAKK

Nauka nie jest od zarabiania. A humanistyka - już na pewno

jest najlepsza, a język angielski jest we wszystkich dziedzinach nauki uniwersalnym narzędziem komunikacji. Stąd wielka troska reformatorów, by polska nauka przez zmianę języka przebiła się w rankingach międzynarodowych, które są, jak wiadomo, robione w środowiskach anglofońskich. Tymczasem np. "

Polszczyzna pięciu pokoleń. Rozmowa z prof. Dubiszem, redaktorem "Uniwersalnego słownika języka polskiego" pod red. Stanisława Dubisza.

Rady Języka Polskiego przy PAN. Można powiedzieć, że to kilka słowników w jednym! Co było kryterium doboru haseł? - Najpierw korzystaliśmy z kartoteki redakcji słowników języka polskiego PWN, która liczy ponad milion cytatów. Równocześnie w wydawnictwie powstał korpus języka polskiego liczący ponad

Giedroyc pali Tyrmanda

;jak wszów"; prosimy o coś nowego, stwierdza.Giedroyc napomina pisarza, by nie utożsamiał reżimu ze społeczeństwem; by w ocenach postaw nie "przyciskał pedału". Przecież "nie wyprowadzamy się z Polski". To zdanie w języku realizmu politycznego "Kultury" oznaczało, że

XX Debata Tischnerowska. Skuteczny konserwatyzm bez populizmu?

fundamentalistycznego. Istnieją pewne cechy wspólne współczesnego polskiego konserwatyzmu. Raczej szanuje się tradycję, doświadczenie i sprawdzone rodzime instytucje (rodzina, Kościół) - bardziej im się ufa niż inżynierii społecznej i innym, nawet atrakcyjnym, zapożyczeniom. A po latach komunizmu uczymy się doceniać

Burleska, nieślubna córka cenzury

pokazywać swoje wdzięki od każdej strony.Bracia potrzebowali jeszcze jakiegoś hasła reklamowego, które pozwoliłoby wyjaśnić publiczności, dlaczego warto się wspinać na ich szóste piętro. Do tego czasu zapożyczone z języka włoskiego pojęcie "burleski" miało w Ameryce mniej więcej takie samo

Piosenki na... kolorowo (Part One)

płynnie język rosyjski razem z jego alfabetem, więc dla ułatwienia proponuję wersję śpiewaną przez Violettę Villas:Oczy czarne Oczy czornyje, oczy diwnyje,oczy strastnyje i priekrasnyje...Kak lublu ja was, kak bojus' ja was...Ja uwidieł was w niecharoszij czas.Lararira, lalalala, lalalala, lalalala

Hip hop i Fisz

polskiego hip-hopu, odchodzi od agresywnego języka na rzecz refleksji. Wydana w niezależnej wytwórni płyta Fisza nie osiągnęła wysokiego nakładu i nie ma jej w mediach.

Opowieści chasydów, Buber, Martin

formuły Hertza - "wypowiadał się w tym samym co my języku". Urodził się we Lwowie, tam kończył polskie gimnazjum i dopiero później zamieszkał w Niemczech, skąd w 1938 r. wyemigrował do Jerozolimy. Jakim fenomenem był ruch chasydzki? "Nauka chasydzka to nic innego jak wskazanie, że należy

Kabaret, gdzie Wiara, Nadzieja i Miło

, ale natura ludzka się nie zmienia. Andrzej Poniedzielski: - Zastanawiałem się, jak jednym hasłem nazwać obszar, w jakim działali. Wyszło mi, że trzeba by było zapożyczyć się nazewniczo w sąsiadującym obszarze: Wiara, Nadzieja i Miło. Wiarę dawali chwilową, ale jednak dużą, że świat nie kończy się na

Odtikuj czeklistę ASAP, pls

najprawdopodobniej nigdy nie pracowaliście w korporacji. Nie szkodzi. Nowi pracownicy wielkich międzynarodowych firm już pierwszego dnia stykają się z dziwnym wewnętrznym językiem, który przypomina nieco angielski, ale zdania w nim zbudowane są według dość koślawej, ale jednak polskiej składni. - Najbardziej

Szkoła kochania downów

;mniejsze zdolności poznawcze, skłonność do zawężonego myślenia lub naiwność, pojedyncza bruzda dłoniowa, migdałowaty kształt oczu spowodowany fałdem nad powieką, krótsze kończyny, osłabione napięcie mięśniowe, wystający język".Elżbieta Zakrzewska-Manterys, socjolożka i mama downa, w fascynującej

Społeczeństwo spektaklu. Rozważania o społeczeństwie spektaklu , Debord, Guy

zaczerpnięte z cudzych książek pojęcia i cytaty, często zawoalowane, poddane lekkim modyfikacjom. Kwaterko prześledził drogę tych zapożyczeń i przywrócił im kształt, w jakim funkcjonują dziś w Polsce. W tym "Społeczeństwie..." ożywa język Hegla i Marksa, czuć wpływ twórców dialektycznej teorii

7/70 - subiektywny Penderecki w pigułce

kontemplacyjny. Penderecki wykorzystuje język starocerkiewny, unika jednak zapożyczeń. Jest niemal surowy. Przepiękne modlitewne chóry tworzą wyjątkową aurę, zwłaszcza w interpretacji Andrzeja Markowskiego (Polskie Nagrania). Actions (1971) Przelotny, intensywny flirt z jazzem. Kompozycja "dryfuje"

Praca za unijne dotacje

parytety w firmach i brakuje im pań za kółkiem. Nie znam norweskiego, ale pracodawcy zapewniają nie tylko dobre wynagrodzenia, ale nawet szybki kurs tego języka. Ściągnęłabym tam całą rodzinę, a po 15 latach, gdy przejdę na emeryturę, wrócilibyśmy do Polski."Miękkie" nie znaczy gorszeMakowska

Ziemia konińska. Gdzie Chrobry polował

terenie gminy Skulsk miała początki kultura ochweśnicka. Ochweśnikami nazywano wędrownych handlarzy obrazów religijnych, którzy mówili tzw. kminą ochweśnicką. Ich język liczył ponad 700 słów i tworzyły go wyrażenia zapożyczone z polskiego żargonu złodziejskiego, rosyjskich dialektów zawodowych, a także z

Jezus Judasz nie przejdzie

. Wydawało się dość niespotykane. Błąd! Powinnam obejrzeć polskie seriale. Okazuje się, że w "Na Wspólnej" gra Antosia i popularność tego imienia gwałtownie wzrasta. W ubiegłym roku tylko w Warszawie nadano je prawie stu dziewczynkom. Z opinii Rady Języka Polskiego: Junior Odpowiadając na pytanie

Polityczny fason kiecki Barbary Hoff

kobiet rozmawiających o modzie i stylu życia. Uwielbiałyśmy zabawę językiem, wymyślanie nowych słów. Niektóre z nich weszły do polszczyzny.A czymże wzbogaciły Panie język polski?Ipohorska wymyśliła słowo 'wdzianko'. Brakowało nam określenia na niezobowiązujący, nieokreślony ciuch, na wdzianko właśnie

Tekst wygłoszony we Francuskim Instytucie Spraw Międzynarodowych podczas konferencji poświęconej paryskiej "Kulturze" i jej twórcy Jerzemu Giedroyciowi

, naśladując je, przerabiając je i nadając im własne piętno. Tak było w architekturze z gotykiem, renesansem i barokiem, w literaturze z klasycyzmem i formą powieści. Łącznikiem pomiędzy dwiema częściami Europy był język ludzi wykształconych, łacina, od XVIII do XX wieku - francuski. Tak na przykład

Kto tak prycha w metrze? Beatbox z NYC już w Warszawie

Policjanci z komisariatu na stacji metra Politechnika dostali wezwanie. Dziarskim krokiem ruszają w stronę wyjścia na rondo Jazdy Polskiej. Powód interwencji słychać z kilkunastu metrów. To dobywające się z wnęki naprzeciwko schodów rytmicznie dudnienie, cmokanie, poświstywanie i pohukiwanie. Brzmi

Nowy słownik gwary uczniowskiej

, z dyskoteki i domowej imprezy. To język kontestacji, różny od tego, którym posługują się nauczyciele i rodzice, często świadomie parodiujący sposoby komunikacji dorosłych. Często prowokacyjny, do bólu złośliwy, a nawet okrutny. Jak w lustrze przegląda się w nim kondycja polskiej szkoły. Na

Wkurzył się pan? Świetnie!

dyktatorski. Tezy o biurokracji były zapożyczone od Dżilasa [jugosłowiański pisarz, komunista, współpracownik Tity, usunięty z partii za krytykę władzy]... No nie, już mnie pan w to wciągnął, a ja nie chcę! Jak ma pan cierpliwość, niech pan sam to czyta. Kto miał powoływać prezesa firmy? - Dyrektora. Rada

Zapożyczenia językowe

składniowe, związki frazeologiczne. Artykuł traktuje o zapożyczeniach w języku polskim. KlasyfikacjaKlasyfikacja zapożyczeń jest oparta na różnych kryteriach: przedmiotu zapożyczenia, pochodzenia, stopnia przyswojenia, drogi dostania się do języka i funkcji. Wyróżnia się także specjalną grupę

Zapożyczenia z języków indyjskich

Zapożyczenia z języków indyjskich - wyrazy zapożyczone w języku polskim lub innych językach, pochodzące pierwotnie z języków indyjskich. Do języków nieindyjskich, zawierających szczególnie duży procent słów pochodzenia indyjskiego, można zaliczyć język malajski / indonezyjski oraz inne języki Azji

Ustawa o języku polskim

Ustawa o języku polskim – polska ustawa, uchwalona przez Sejm RP, regulująca kwestię prawną związaną z językiem polskim. Została wprowadzona z następujących powodów: język polski stanowi podstawowy element narodowej tożsamości i jest dobrem narodowej kultury ze względu na doświadczenie

Mimika w polskim języku migowym

Mimika w polskim języku migowym jest cechą dystynktywną strukturalnie oraz semantycznie, zarówno determinującą intencjonalność zdania (dlaczego-dlatego), jak i różnicującą znaczenie wyrazów (rudy-fałszywy), stopniującą natężenie cechy (bać się: obawiać się, odczuwać niepokój, bać

Fleksja imienia w języku łacińskim

, siódmy przypadek: miejscownik (locativus). Ogólne reguły deklinacyjneW liczbie mnogiej wołacz jest zawsze identyczny z mianownikiem, a narzędnik z celownikiem. W obu liczbach biernik rodzaju nijakiego jest identyczny z mianownikiem (tak samo w języku polskim!). Deklinacja I o temacie na -a Deklinacja

Tekst udostępniany na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania.
Zasady zachowania poufności. O Wikipedii. Korzystasz z Wikipedii tylko na własną odpowiedzialność. Materiał pochodzący z Wikipedii został zmodyfikowany poprzez ograniczenie liczby przypisów. Wikipedia® is a registered tradmark of the Wikimedia Foundation.