zapożyczenia w języku polskim

Jerzy Bralczyk

Lajkować

Lajkować

Są w języku takie połączenia dźwięków, które wydają się łatwiejsze od innych i bardziej naturalne. Pojawiają się czasem jakby odruchowo, nie niosąc głębszych znaczeń lub spontanicznie wyrażając emocje.

Czy Ślązacy są narodem?

Sąd Najwyższy uchylił rejestrację Stowarzyszenia Osób Narodowości Śląskiej. Uznał, że nazwa może wprowadzać w błąd, bo naród śląski nie istnieje. A rejestracja stowarzyszenia może osłabić jedność i integralność Polski

Młodzi polscy naukowcy podbijają Europę

Polska bierze udział w Konkursie Prac Młodych Naukowców Unii Europejskiej (EUCYS) już od 1994 roku. W tym roku finał odbędzie się po raz pierwszy w naszym kraju

Bralczyk: język się bogaci, ale mowa - ubożeje

mowę". Bralczyk narzekał na coraz większą ilość zapożyczeń w języku oraz na skrótowość komunikatów, za pomocą których porozumiewają się ludzie. Piętnował sposób, w jaki porozumiewają się np. rzecznicy prasowi, lub specjaliści z dziedziny public relations, podając za przykład tak powszechne w mowie

Trendy wiosna/lato 2014. A co my na to

Trendy wiosna/lato 2014. A co my na to

Nie szukałam plagiatów, bezmyślnych zapożyczeń, by je polskim projektantom wytknąć, lecz przykładów na to, że język mody bywa uniwersalny. Znalazłam je bez trudu. Po pierwsze - dżins, który jest jak pierwsza litera alfabetu. Tego lata w kolekcjach m.in. Balmaina, Versacego, a także Ani Kuczyńskiej

Jakim językiem będziemy mówili w 2312 r.

Jakim językiem będziemy mówili w 2312 r.

nie potrafią się dogadać z dziadkami.W świecie globalnej wioski żaden z języków nie jest bezpieczny. Nawet angielski, który wielu już chciało koronować na przyszły język świata. W Azji szerzy się jego zwulgaryzowana wersja, zwana chinglish, w której pełno jest uproszczeń i zapożyczeń z mandaryńskiego

Szac4you. Język wolnej Polski

Szac4you. Język wolnej Polski

Europejskiego mówi z telewizora, że kandydaci innych partii to "polityczne knury". - W 1992 roku - wspomina prof. Andrzej Markowski, przewodniczący Rady Języka Polskiego - byliśmy bardzo zaniepokojeni, bo Janusz Korwin-Mikke powiedział z trybuny sejmowej, że rząd rżnie głupa. Myśleliśmy: jak można

Miller z Palikotem cacy, wizję zesłał im Witkacy, Stephen King Korwina wspiera, Woody zaś Bruno-bombera

Miller z Palikotem cacy, wizję zesłał im Witkacy, Stephen King Korwina wspiera, Woody zaś Bruno-bombera

podziemnej wytwórni bomb nie wystarcza, żeby go poznać. Ciekawy chwyt prawniczy zapożyczony od mistrza. Od Woody'ego Allena. Pod naporem tej argumentacji zastanawiam się, czy świadek zna siebie. Ale największe zwątpienie co do Brunona budzi we mnie Brunon w sensie imię. Absolutnie słuszne (w języku

Ile niemieckiego jest w polskim

Ile niemieckiego jest w polskim

"malaffe", które oznacza u nas człowieka stojącego z rozdziawionymi ustami. Są też inne polskie słowa pochodzenia niemieckiego, które w naszych uszach zabawnie brzmią, jak np. brytfanka - mówi Martin Renz, członek zespołu przygotowującego Słownik Niemieckich Zapożyczeń w Języku Polskim.Jego

Multimedialne Słowniki języka polskiego Wydawnictwa Naukowego PWN

takich, które pomagają w pisaniu tekstów. Słownik wyrazów obcych PWN z przykładami i poradami zawiera ok. 16 000 haseł podstawowych, a razem z wyrazami pochodnymi prawie 23 000. To słownik, który nie tylko rejestruje słowa zapożyczone z innych języków, podaje ich odmianę, znaczenia i pochodzenie, ale

Treliński reżyseruje operę w Cardiff. Nie obyło się bez upadłej kobiety

Treliński reżyseruje operę w Cardiff. Nie obyło się bez upadłej kobiety

tytule (Auber, Massenet, Puccini), a ważną inspiracją był dla niego film "Manon" Henriego-Georges'a Clouzota z 1949 r., z Cécile Aubry w roli tytułowej. Pisząc operę, miał 26 lat. Nic dziwnego, że język jego muzyki jest jeszcze pełen zapożyczeń. Kompozytor sam zrobił listę wpływów: filmy

Czilałt, to tylko kwirk

Czilałt, to tylko kwirk

pracującego na wyspach. Dowiemy się stamtąd najważniejszego szczegółu na temat ponglish pominiętego przez serwis Ananova - że w oryginalnej gramatyce tego języka wszystkie znaki przestankowe zastępuje jeden polski wyraz zapożyczony zresztą z łaciny. A jak zabawne efekty daje dosłowne tłumaczenie przysłów z

Uważaj, co robisz na wakacjach. Możesz zostać oddany szatanowi - ostrzega Fronda

Uważaj, co robisz na wakacjach. Możesz zostać oddany szatanowi - ostrzega Fronda

wyraźnie jest użyte słowo "inicjacje". Również tam, gdzie jest mowa o "świętej geometrii", mamy do czynienia z zapożyczeniem z języka masonerii. Następnie, jak się nam te pogańskie "boskie aspekty" zaczną realnie uruchamiać, możemy wpaść w niemałe przerażenie... - ostrzega

Język człowiekowi utną. Rosja zakazami stoi

Język człowiekowi utną. Rosja zakazami stoi

Izbie głosowanie za projektem ustawy zabraniającej używać słów zapożyczonych z języków obcych, które można zastąpić rodzimymi. A przecież słowo ''minister'' nie wyrasta z korzeni rosyjskich. Sam Mediński nie miałby pewnie nic przeciwko nadaniu mu starobolszewickiego tytułu ''ludowego komisarza do spraw

"Dom Tęsknot": na tropie legendarnego kielicha Lutra - rozmowa z Piotrem Adamczykiem

"Dom Tęsknot": na tropie legendarnego kielicha Lutra - rozmowa z Piotrem Adamczykiem

pisarzem, mniej więcej tak jak w Polsce niegdyś Sienkiewicz. Nigdy nie tłumaczono go na język polski, pewnie dlatego, że o Słowianach pisał raczej niepochlebnie. Dlaczego "Dom tęsknot"? Dlaczego opowiadasz o dojrzewaniu i historii przez pryzmat kamienicy? - Jako reporter dziesiątki razy

W Ameryce o ciszy nie słyszeli

Cisza wyborcza jest w krajach anglosaskich zjawiskiem zupełnie nieznanym. Nie ma nawet w języku angielskim powszechnie przyjętego i ustalonego terminu, który by ją określał. Gdyby ktoś próbował narzucić ciszę wyborczą w Ameryce, byłby niechybnie potraktowany jak przybysz z kosmosu. Zaraz podniósłby

Nigeryjczyk przez tydzień protestował przed uczelnią. Pomógł poseł Godson

Nigeryjczyk przez tydzień protestował przed uczelnią. Pomógł poseł Godson

góry, 200 euro opłaty rekrutacyjnej i 350 za przyjęcie. W sumie 6550 euro. Mama zaciągnęła kolejną pożyczkę. Samych odsetek płaci 150 euro miesięcznie. Dwa razy składałem wniosek o wizę do konsulatu polskiego we Lwowie i dwa razy mi odmówili. - Nie on jeden nie dostał polskiej wizy - twierdzi poseł

Kłamstwo konopnickie

Kłamstwo konopnickie

liryk Konopnickiej, sławiących lud polski, od wieków ciemiężony przez przemoc, są przecież jednym wielkim wołaniem o sprawiedliwość społeczną, o sprawę, która dziś dopiero, w warunkach Polski Ludowej, nabiera realnych kształtów".Kienzler podkreśla, że "Rotę", najsłynniejszy utwór

Uwaga, potwory!

Uwaga, potwory!

ograniczane jest swobodne używanie języka mniejszości. Niestety, pojawiają się też kryminalne formy nacjonalizmu - rasistowskie akty przemocy, jak profanacja żydowskich cmentarzy, a nawet zabójstwa Romów. We wszystkich trzech strefach i w każdym z państw regionu postkomunistycznego istnieją duże problemy

Ktoś podpieprzył moją Rosję

Ktoś podpieprzył moją Rosję

car Putin zmieni się w bestię'' Czego wstydzi się Awdiejew: ''W Rosji modlą się do ikon z Putinem'' Rosyjska literatura jest uniwersalna, doniosła, dużo w niej metafizyki, a polska bardziej prowincjonalna. - Czy Witkacy jest prowincjonalny? Barierą jest tylko język. Chociaż wielkich filozofów nie

Rosja chamieje

Rosja chamieje

nimi głośnym, bardzo grubym słowem. Zapamiętałem wrzask młodej mamy, która pouczała sześcioletnią córkę: ''Mówiłam ci, ku... jeb..., żebyś nie brała do ryja, a ty bierzesz''.***W codziennym języku Rosjan panoszy się nie tylko ''mat''', czyli określenia z niezwykle tu bogatego słownika wulgaryzmów

Ile Polaka w Polaku

Ile Polaka w Polaku

wisi w kącieJestem z Anatolii- Zdecydowanie Polakiem - uważa językoznawca prof. Jerzy Bralczyk. - Polski to pana język ojczysty, a w naszym kraju to język jest najsilniejszym identyfikatorem narodowym.Jak wyjaśnia jednak uczony, należałoby się zastanowić, na ile dzisiejsza polszczyzna jest polska

Trybunał UE: Litewskie zapisywanie nazwisk Polaków jest legalne

Trybunał UE: Litewskie zapisywanie nazwisk Polaków jest legalne

wówczas lituanizacji nazwisk (chodziło nie tylko o litery, ale i brzmienie), by pomóc w "przywróceniu narodowi spolszczonych oraz zbiełoruszczonych Litwinów". Polskie litery występowały w języku litewskim jeszcze w połowie XIX w., lecz potem, by odgrodzić się od polszczyzny, litewscy gramatycy

Pisarz poważny, a człowiek barwny

, Polsce rodem z ciemnogrodu (Stanisław Kostka Potocki) i z Klerykowa (Stefan Żeromski).Sam w tamtych latach pisałem pod pseudonimem Zagozda, który zapożyczyłem z "Róży" Stefana Żeromskiego. Zagozda także nie chciał Polski, w której policmajstra rosyjskiego zastąpi polski policjant z orzełkiem na

Agresja rośnie

b'', czyli ''bladź''. Na polski tłumaczy się to nie inaczej niż ''kurwa''. Dzięki temu słowu, jak twierdzi cerkiewny funkcjonariusz, uda się powstrzymać kobiety od skoku w otchłań rozpusty i podnieść moralny poziom narodu.***W codziennym języku Rosjan panoszy się nie tylko ''mat''', czyli określenia

"Gender dzieli Polaków podobnie jak Smoleńsk"

tylko, że senat i senacka komisja programowa nie zgadzały się na użycie słowa gender, uznając je za zapożyczenie, co jest prawdą, ale z drugiej strony nie ma polskiej nazwy. Jest tylko określenie "płeć kulturowa", opisowe i niezręczne. Próbowano używać słowa "rodzaj", bo to jest

Komputerowe gry literackie. Zagraj w Duras albo Campbella

. Nie wiem, kim jest mój rozmówca, nie znam jego wieku, płci, nie mam pojęcia, skąd pochodzi - ja mówię po polsku, on może po szwedzku. Resztę załatwi skrypt. Nie skontaktujemy się poza grą. Dla przygaszenia zachwytu warto dodać, że dialogi, zapożyczone od francuskiej powieściopisarki Marguerite Duras

Roszczeniowość młodych, chciwość starych

pracy". - Gdy czytałem CV, byłem zachwycony: świetne oceny, jako student udzielał się w różnych kołach i organizacjach, znaczy obrotny. Języki zna. Od razu zaprosiłem na rozmowę. Zaczął od oczekiwań: 5 tysięcy na rękę.- Młodzi mają wysokie oczekiwania płacowe oraz spodziewają się tzw. benefitów

Polska i Litwa mają problem ze sobą

. spowalnianiu budowy mostu energetycznego. Nie wolno nam zmierzać do izolacji Litwy na forum politycznym i gospodarczym.Nawet jeśli Wilno nie wysłuchuje postulatów Polski w sprawie mniejszości?- Wykażmy trochę zrozumienia. To mały kraj i niewielki liczebnie naród, który oparł swą tożsamość na obronie języka

Ghibli, czyli żadnych cięć

filozoficzne. Ghibli to słowo zapożyczone przez Włochów z języka arabskiego, oznacza pustynny wiatr. Jego symboliczne znaczenie dla japońskich filmowców zrozumiemy, oglądając pierwszy film tego pokazu - "Nausicaa z Doliny Wiatru". To właśnie jego komercyjny sukces pozwolił trójce przyjaciół na

Myszka Miki gwiżdże

podobał. Tym samym Reichenbach przeszedł do historii jako Oficjalnie Pierwszy Fan Myszki Miki.Myszka Miki jest rodzaju żeńskiego tylko w języku polskim, w rzeczywistości - jak wiadomo - to dżentelmen imieniem Mickey. Walt Disney dał mu swą własną gestykulację i własny głos. Po części dlatego, że nie miał

Polski się angliczy

znaczyć też "stan", "położenie", "warunek" itd. Dochodzi do takich absurdów, że jak mówimy "kondycja polskiej młodzieży", to nie wiemy, czy chodzi o jej sprawność fizyczną, czy o stan. Tego typu zapożyczeń znaczeniowych jest bardzo, bardzo dużo. Wchodzą w nasz język

"Zakochani w Rzymie". Mini-Dekameron

pewne ograniczenia. Allen jest w Rzymie na obcym gruncie, nie zna go tak dobrze jak rodzinnego Nowego Jorku. Ogląda Włochy z pozycji turysty, i to turysty niemówiącego w miejscowym języku. Jego wiedza na temat Rzymu wzięła się z lektur i filmów, bazuje też na kulturowych stereotypach. Tak jest przecież

Nasi przyjaciele Tatarzy

imperium osmańskim. Kluczowe znaczenie miała budowa nowoczesnej armii, a jej pierwszą elitarną jednostką był oddział złożony z Polaków i dowodzony przez polskiego oficera.Bardzo dużo zapożyczeń orientalnych w kulturze polskiej (słownictwo, stroje, uzbrojenie, potrawy, rzemiosło itd.) pochodziło z chanatu

Pożal się Boże, jeśli masz komu

Aneta Augustyn: Jakie słowa w języku polskim zawdzięczamy Witkacemu?Prof. Janusz Degler*: Przede wszystkim nienasycenie, od tytułu jego powieści. Wcześniej w formie rzeczownikowej nie funkcjonowało w polszczyźnie. Do językowego obiegu weszły również, stworzone lub przypomniane przez Witkacego

Trzeszczącego projektora czar

, gdzie ponownie odnosiła sukcesy. W Hollywood kontynuował też karierę Ryszard Bolesławski, który nauczył amerykańskich aktorów metody - sztuki dramatycznej według zasad zapożyczonych od Konstantego Stanisławskiego. Kręcił filmy z Gretą Garbo, Marleną Dietrich i Irene Dunne. Z Polski też wywodzi się ród

Po genderowemu - słowniczek trudniejszych wyrazów

Butler powstaje poprzez nieustanne powtarzanie i odgrywanie ról płciowych. Termin "performatywność" Butler zapożyczyła od brytyjskiego językoznawcy i filozofa profesora Johna L. Austina, który twierdził, że mówiąc, działamy, zmieniamy rzeczywistość. Np. powiedzenie "tak" w czasie

Dorota Masłowska: jestem Bogiem rzeczy małych

będą coraz bardziej do siebie podobni. Dla nich narodowość nie będzie bardziej istotnym wyróżnikiem niż kolor włosów. Ten język sztucznego tłumaczenia, który widzimy w niegramotnie przetłumaczonych książkach czy na stronach internetowych, to trochę przyszłość języka polskiego. Zanik odmian, kalki

Jak umiera wiedza

książka Arbesmana, której tytuł można by na język polski przetłumaczyć jako "Czas połowicznego rozpadu faktów" (na podobieństwo okresu rozpadu pierwiastków radioaktywnych).Zdrowie w środku skaliTo, że badacze mylą się w swojej drodze dochodzenia do prawdy, jest oczywiste. Sama nauka polega na

Najpiękniejsze śląskie słowo - od antrejka do żywotka

matka: - Pozostał mi ten uścisk ręki i najpiękniejsze śląskie słowo. Niektóre słowa zamieszczone w książce "Gazety" i Muzeum Śląskiego być może wywołają niedowierzanie i protesty, bo nie mają powszechnie zaakceptowanej pisowni albo są zapożyczone z języka któregoś z naszych sąsiadów. Nad tym

"40 zasad miłości". Zabij jedwabniki, powstanie opowieść

rewolucjonistkę, Safak obficie czerpie z klasyków literatury dywanowej i posługuje się językiem pełnym perskich i arabskich zapożyczeń, które nie są mile widziane przez postępowców. Kanwą "40 zasad miłości" jest banalna historia Elli Rubinstein, Żydówki w średnim wieku, która z mężem i trójką dzieci

Czytamy w Łodzi. Robot Pinokio, czyli komiks dzisiaj

formie książkowej lub zeszytowej. Ale komiks nie jest literaturą, to sztuka osobna. Z filmu, którego jest równolatkiem, zapożyczył technikę montażu i kadrowanie. Z literatury: różne formy narracji, bohaterów i wątki fabularne. Czerpał też ze sztuk plastycznych. W USA w latach 40. ubiegłego wieku

Tańcz mazurka! To nie obciach!

identyfikuje się ani z miastem, ani z wsią, szuka własnego języka, prawdy i wyjątkowości. Co byłoby miarą sukcesu kultury tradycyjnej? - Półka w empiku z płytami z każdego regionu Polski. Zespoły grające w knajpach w miastach i miasteczkach na żywo mazurki. Wielkopolskie wiwaty, kujawiaki, nie tylko dla

Czyści jak lud

interesy zagrożone przez obowiązujący system polityczny, z drugiej - skorumpowane, zdeprawowane, uprzywilejowane ''elity''. Zdaniem Liogiera współczesny populizm różni się od tego z lat 30. zeszłego wieku. W zapożyczonej od Zygmunta Baumana ''płynnej'' rzeczywistości ''płynny'' jest też populizm, który

Zabójca nawrócony

. Z westernów "Amerykanin" wziął motyw samotnego w miasteczku - zło może tu przyjść z każdej strony i w każdej chwili. Samotność bohatera potęguje jeszcze jego obcość - wszyscy wokół mówią w innym niż on języku. "Amerykanin" to film cokolwiek narcystyczny. Clooney jako producent

Wykluczony, wykluczona

internetowej marki (Facebook), a także dwa słowa będące próbą przeniesienia angielskich wyrażeń na język polski (zalajkować, fanpejdż).Średniozaawansowany internauta bez problemu odnajdzie się w tekście wykorzystującym te i inne podobne zwroty, osoba spoza świata sieci będzie zagubiona. To tylko część

Dokąd idzie Franciszek

oraz ich wpływu na polski Kościół.Z wypowiedzi o. Rydzyka i jego zwolenników wyłania się ponury obraz Polski i Kościoła w Polsce. Radiomaryjna część Kościoła przemawia językiem agresji i nietolerancji. Dla wielu jest to zaskakujące i zasmucające, gdyż Kościół odgrywał wielką, często bardzo pozytywną

Czy jesteśmy straconym pokoleniem? W obronie młodych

nabieramy dystansu do całego tego mitu miłości, w stylu: poznają się na grillu, nagle On zobaczy, Ona uda, że nie - a przecież widzi, i jak już ulotnie spojrzy, to się tworzy i jest, by potem przechodząc przez romantyczne gierki przystrojone mickiewiczowskimi zapożyczeniami tak pozostać. Wszyscy się jakoś

OuLiPo nie kończy nawet śmierć

tasiemcowego zdania. Bez znaków przestankowych, z kropką dopiero na końcu. I frazą "Zawsze trzeba upraszczać", która powraca chyba 15 razy na 75 stronach wydanej właśnie po polsku książki. Powstał efekt po trosze przypominający "Rzepkę" Tuwima, która w każdej dodanej zwrotce przytacza

Państwo PiS

wywiadzie dla "Gazety":"W III RP uzyskałem coś, co było dla mnie najważniejsze: wolność. Dziś żyję w wolnej Polsce i do tego jeszcze demokratycznej. W tym sensie to dwudziestolecie jest dla mnie fantastyczne".Minął rok z hakiem i "wolna, demokratyczna Polska" była wspomnieniem

Dokąd idzie Franciszek

Polsce. Radiomaryjna część Kościoła przemawia językiem agresji i nietolerancji. Dla wielu jest to zaskakujące i zasmucające, gdyż Kościół odgrywał wielką, często bardzo pozytywną rolę w polskiej historii. Tak było w XIX wieku, w epoce rozbiorów, gdy był strażnikiem polskiej tradycji, tożsamości narodowej

Wrocław przywołuje ginące tradycje

języku Ge'ez wywodzącym się z kultury etiopskich Żydów. Zachwycą nas Aborygeni z Descendance, zespołu, w którym schronienie znajdują tradycje różnych plemion kontynentu, zaskoczą pieśniarki z ukraińskiej wioski Stari Koni, kultywujące archaiczne pieśni zbieracze, żniwne i świąteczne z Polesia Zachodniego

Gdzie się podziali prawdziwi fachowcy?

zapożyczy na lata, nie ma gwarancji, że nie zabraknie mu klientów i nie zbankrutuje. Ale rozkręcenie własnego biznesu nie jest największym problemem rzemiosła w Polsce.To co?- Paradoksalnie, w czasach rekordowego bezrobocia wśród młodych, jest to brak napływu nowych rąk do pracy. Rąk, które będą chciały się

Jak wyhaczyć foczkę?

jeszcze nie sprawiły mi zawodu. Co i jak chwalić, to już zależy od konkretnej osoby.A co o słownictwie polskiego Casanovy myślą specjaliści od języka? - Język uwodzenia nie jest jednolity. To, w jaki sposób nawiązujemy intymne kontakty, zależy od środowiska i indywidualnych upodobań - zapewnia prof

Stachura, nie Stachurski

pełnowymiarową i niezwykłą. Urodzony w 1937 r. we Francji, w rodzinie polskich emigrantów, która wróciła do kraju po wojnie i osiadła w prowincjonalnym Aleksandrowie Kujawskim, wcześnie skłócony z ojcem i na własnym garnuszku kończący liceum w Gdyni, a potem studiujący przez chwilę na KUL-u, dość zaznał biedy i

Woodstock, przyjaźń i nasycenie

zmianę jaka zaszła w Przystankach przez ostatnie 15 lat. Opowiada o tym Jurek Owsiak w wywiadzie rzece Janowi Skaradzińskiemu, współautorowi "Encyklopedii Polskiego Rocka". To już nie tylko szalejący pod sceną przy muzyce mało znanych kapel 50-, 100-, a nawet 300-tys. tłum. Dziś każdy koncert

Pan mnie zna. Ja tego nie czytam, wystarczą streszczenia

respektu przed żadnym wyzwaniem. Bez względu na to, co miałby robić. Przyuczaniem do zawodu sekretarek i urzędników bankowych niech się zajmą firmy lub instytucje, które oferują kursy zawodowe.Znakomita większość polskich uczelni kształci na poziomie niższym niż centra kształcenia zawodowego w czasach PRL

Dante, który napisał "Inferno"

Chodzi oczywiście o stary (nie tylko polski) spór między obrońcami czystości języka a zwolennikami postępu i innowacji. Spór to jałowy, jak większość współczesnych sporów, bo jedni i drudzy mają swoje racje, ale nijak nie wejdą, że posłużę się poręcznym anglicyzmem, "w buty" wroga. Sam

Trolle i zlewy

wskazówkami: "Nie postuj. Anony [użytkownicy czana - nie mylić z Anonymous Polska - grupą ludzi, którzy np. zorganizowali protesty przeciwko ACTA w Polsce] od razu się zorientują, że nie jesteś stąd. Nie znasz czanspika [języka czana], więc lepiej, żebyś się nie wychylała. Jak zaczniesz ich wypytywać, to

Trolle i zlewy

wskazówkami: "Nie postuj. Anony [użytkownicy czana - nie mylić z Anonymous Polska - grupą ludzi, którzy np. zorganizowali protesty przeciwko ACTA w Polsce] od razu się zorientują, że nie jesteś stąd. Nie znasz czanspika [języka czana], więc lepiej, żebyś się nie wychylała. Jak zaczniesz ich wypytywać, to

W świat ze wsi Warszawa

. Czułem się jeszcze długo jak w piosence Fisza, "30 cm ponad chodnikami". Język jest kluczem, w słowach zawarta jest dawna wiedza. Również w polskim, zwłaszcza w gwarze. Intuicyjnie, nieraz nie rozumiejąc znaczenia, można poczuć zawarte w obcych słowach swoiste kody, rodzaj werbalizacji naszego

Patriotyzm Metalowej Dziewczynki

atakami. A dziennik "Polska" w artykule "Masłowska zafascynowana owieczkami Rydzyka" rysuje obraz laureatki Nike maszerującej w pielgrzymce wyznawców ojca Tadeusza. Co się stało? Odpowiedź znajduje się w trzyaktowym dramacie "Między nami jest dobrze", który powstał na

Ryszard Krauze. Zakleszczony w Kazachstanie

rozpocząć wydobycia. "Został pierwszym Polakiem - właścicielem zagranicznych złóż ropy" - doniosła "Gazeta Wyborcza" w sierpniu 2006 r. - Kupił w Kazachstanie złoża szacowane na 2 mld baryłek. Odpowiada to zapotrzebowaniu Polski na 13 lat". Krauze twierdzi: - Raport niezależnego

I co z tego, że poeta się nie klika?

, że jest w stanie coś na serio poprowadzić.Nie ma pan żalu, że poeta musi zarabiać na życie czymś innym, nie pisaniem?- Przeciwnie, to mi się podoba, pozwala na dystans wobec gorączki nagród, giełdy literackiej. Kiedy wychodzi moja książka, po polsku czy w tłumaczeniu, to niektórzy wydawcy przysyłają

Izabela Wojciechowska*: Punctum 

Kapuścińskiego, z którego wiele można wyczytać o nim samym i jego stosunku do świata. To język nieprzetrawiony, to język emocji, język chwili - daleki od czasami zbyt jednoznacznej fotoreporterki.Domosławski, zapominając o fotograficznym świecie Kapuścińskiego, nie zapomina posłużyć się jego metodą w opisie m.in

Będzie się działo w całej Polsce

Muzyka rozrywkowa: szok przyszłościStolica zaczyna mocno. I medialnie, i artystycznie. Ale inne miasta Polski nie pozostają w tyle. W dziedzinie muzyki rozrywkowej imponuje oferta programowa Katowic, Wrocławia, Lublina i Krakowa. W Katowicach 29 lipca rusza Tymczasowa Akcja Kulturalna "TAKK

Nauka nie jest od zarabiania. A humanistyka - już na pewno

jest najlepsza, a język angielski jest we wszystkich dziedzinach nauki uniwersalnym narzędziem komunikacji. Stąd wielka troska reformatorów, by polska nauka przez zmianę języka przebiła się w rankingach międzynarodowych, które są, jak wiadomo, robione w środowiskach anglofońskich. Tymczasem np. "

Polszczyzna pięciu pokoleń. Rozmowa z prof. Dubiszem, redaktorem "Uniwersalnego słownika języka polskiego" pod red. Stanisława Dubisza.

Rady Języka Polskiego przy PAN. Można powiedzieć, że to kilka słowników w jednym! Co było kryterium doboru haseł? - Najpierw korzystaliśmy z kartoteki redakcji słowników języka polskiego PWN, która liczy ponad milion cytatów. Równocześnie w wydawnictwie powstał korpus języka polskiego liczący ponad

Giedroyc pali Tyrmanda

;jak wszów"; prosimy o coś nowego, stwierdza.Giedroyc napomina pisarza, by nie utożsamiał reżimu ze społeczeństwem; by w ocenach postaw nie "przyciskał pedału". Przecież "nie wyprowadzamy się z Polski". To zdanie w języku realizmu politycznego "Kultury" oznaczało, że

XX Debata Tischnerowska. Skuteczny konserwatyzm bez populizmu?

fundamentalistycznego. Istnieją pewne cechy wspólne współczesnego polskiego konserwatyzmu. Raczej szanuje się tradycję, doświadczenie i sprawdzone rodzime instytucje (rodzina, Kościół) - bardziej im się ufa niż inżynierii społecznej i innym, nawet atrakcyjnym, zapożyczeniom. A po latach komunizmu uczymy się doceniać

Burleska, nieślubna córka cenzury

pokazywać swoje wdzięki od każdej strony.Bracia potrzebowali jeszcze jakiegoś hasła reklamowego, które pozwoliłoby wyjaśnić publiczności, dlaczego warto się wspinać na ich szóste piętro. Do tego czasu zapożyczone z języka włoskiego pojęcie "burleski" miało w Ameryce mniej więcej takie samo

Piosenki na... kolorowo (Part One)

płynnie język rosyjski razem z jego alfabetem, więc dla ułatwienia proponuję wersję śpiewaną przez Violettę Villas:Oczy czarne Oczy czornyje, oczy diwnyje,oczy strastnyje i priekrasnyje...Kak lublu ja was, kak bojus' ja was...Ja uwidieł was w niecharoszij czas.Lararira, lalalala, lalalala, lalalala

Opowieści chasydów, Buber, Martin

formuły Hertza - "wypowiadał się w tym samym co my języku". Urodził się we Lwowie, tam kończył polskie gimnazjum i dopiero później zamieszkał w Niemczech, skąd w 1938 r. wyemigrował do Jerozolimy. Jakim fenomenem był ruch chasydzki? "Nauka chasydzka to nic innego jak wskazanie, że należy

Hip hop i Fisz

polskiego hip-hopu, odchodzi od agresywnego języka na rzecz refleksji. Wydana w niezależnej wytwórni płyta Fisza nie osiągnęła wysokiego nakładu i nie ma jej w mediach.

Szkoła kochania downów

;mniejsze zdolności poznawcze, skłonność do zawężonego myślenia lub naiwność, pojedyncza bruzda dłoniowa, migdałowaty kształt oczu spowodowany fałdem nad powieką, krótsze kończyny, osłabione napięcie mięśniowe, wystający język".Elżbieta Zakrzewska-Manterys, socjolożka i mama downa, w fascynującej

Kabaret, gdzie Wiara, Nadzieja i Miło

, ale natura ludzka się nie zmienia. Andrzej Poniedzielski: - Zastanawiałem się, jak jednym hasłem nazwać obszar, w jakim działali. Wyszło mi, że trzeba by było zapożyczyć się nazewniczo w sąsiadującym obszarze: Wiara, Nadzieja i Miło. Wiarę dawali chwilową, ale jednak dużą, że świat nie kończy się na

Społeczeństwo spektaklu. Rozważania o społeczeństwie spektaklu , Debord, Guy

zaczerpnięte z cudzych książek pojęcia i cytaty, często zawoalowane, poddane lekkim modyfikacjom. Kwaterko prześledził drogę tych zapożyczeń i przywrócił im kształt, w jakim funkcjonują dziś w Polsce. W tym "Społeczeństwie..." ożywa język Hegla i Marksa, czuć wpływ twórców dialektycznej teorii

Praca za unijne dotacje

parytety w firmach i brakuje im pań za kółkiem. Nie znam norweskiego, ale pracodawcy zapewniają nie tylko dobre wynagrodzenia, ale nawet szybki kurs tego języka. Ściągnęłabym tam całą rodzinę, a po 15 latach, gdy przejdę na emeryturę, wrócilibyśmy do Polski."Miękkie" nie znaczy gorszeMakowska

7/70 - subiektywny Penderecki w pigułce

kontemplacyjny. Penderecki wykorzystuje język starocerkiewny, unika jednak zapożyczeń. Jest niemal surowy. Przepiękne modlitewne chóry tworzą wyjątkową aurę, zwłaszcza w interpretacji Andrzeja Markowskiego (Polskie Nagrania). Actions (1971) Przelotny, intensywny flirt z jazzem. Kompozycja "dryfuje"

Ziemia konińska. Gdzie Chrobry polował

terenie gminy Skulsk miała początki kultura ochweśnicka. Ochweśnikami nazywano wędrownych handlarzy obrazów religijnych, którzy mówili tzw. kminą ochweśnicką. Ich język liczył ponad 700 słów i tworzyły go wyrażenia zapożyczone z polskiego żargonu złodziejskiego, rosyjskich dialektów zawodowych, a także z

Polityczny fason kiecki Barbary Hoff

kobiet rozmawiających o modzie i stylu życia. Uwielbiałyśmy zabawę językiem, wymyślanie nowych słów. Niektóre z nich weszły do polszczyzny.A czymże wzbogaciły Panie język polski?Ipohorska wymyśliła słowo 'wdzianko'. Brakowało nam określenia na niezobowiązujący, nieokreślony ciuch, na wdzianko właśnie

Wkurzył się pan? Świetnie!

dyktatorski. Tezy o biurokracji były zapożyczone od Dżilasa [jugosłowiański pisarz, komunista, współpracownik Tity, usunięty z partii za krytykę władzy]... No nie, już mnie pan w to wciągnął, a ja nie chcę! Jak ma pan cierpliwość, niech pan sam to czyta. Kto miał powoływać prezesa firmy? - Dyrektora. Rada

Jezus Judasz nie przejdzie

. Wydawało się dość niespotykane. Błąd! Powinnam obejrzeć polskie seriale. Okazuje się, że w "Na Wspólnej" gra Antosia i popularność tego imienia gwałtownie wzrasta. W ubiegłym roku tylko w Warszawie nadano je prawie stu dziewczynkom. Z opinii Rady Języka Polskiego: Junior Odpowiadając na pytanie

Kto tak prycha w metrze? Beatbox z NYC już w Warszawie

Policjanci z komisariatu na stacji metra Politechnika dostali wezwanie. Dziarskim krokiem ruszają w stronę wyjścia na rondo Jazdy Polskiej. Powód interwencji słychać z kilkunastu metrów. To dobywające się z wnęki naprzeciwko schodów rytmicznie dudnienie, cmokanie, poświstywanie i pohukiwanie. Brzmi

Botanik przy wigilijnym stole

mniej morfiny niż uprawny, co świadczy, że mak był selekcjonowany także pod kątem właściwości narkotycznych.Z usypiającym działaniem maku ma prawdopodobnie związek polskie powiedzenie "Cisza jak makiem zasiał". Co ciekawe, w polskich Karpatach wierzono, że sypanie maku w trakcie pogrzebu, a

Trochę mojego, trochę twojego

. Chuliganka, tak na nią mówią. Dziś poznała słowo kompromis. To trochę mojego i trochę twojego - tłumaczy jej Justyna. Nuni trudno na to przystać, chce mieć wszystko na swoich warunkach. Mówi jak najęta, w czterech językach, czasami w jednym zdaniu. Z mamą rozmawia po polsku, z tatą po angielsku, z nianią

Tekst wygłoszony we Francuskim Instytucie Spraw Międzynarodowych podczas konferencji poświęconej paryskiej "Kulturze" i jej twórcy Jerzemu Giedroyciowi

, naśladując je, przerabiając je i nadając im własne piętno. Tak było w architekturze z gotykiem, renesansem i barokiem, w literaturze z klasycyzmem i formą powieści. Łącznikiem pomiędzy dwiema częściami Europy był język ludzi wykształconych, łacina, od XVIII do XX wieku - francuski. Tak na przykład

"Nakręcana pomarańcza" we Wrocławiu: przemoc nasza powszednia

- z wczoraj. Stiller przetłumaczył sztuczny język Burgessa w dwóch wersjach: jedna oparta jest na zapożyczeniach i neologizmach z rosyjskiego, druga z angielskiego i amerykańskiego. Klata oparł spektakl właśnie na tej drugiej wersji, która staje się coraz bliższa językowi codziennemu Polaków

30 lat po Sierpniu

polityczną opisują więc pojęcia o zapożyczonych konotacjach. Dotyczy to np. liberalizmu, demokracji, wolności. Ale sprowadzane z Zachodu znaczenia nie trafiały w pustkę. Dlatego konsekwencją tego zjawiska była rosnąca przez ostatnie 20 lat nieprzejrzystość pojęć, także tych, które są dla Polski rodzime

Wybaczalne resentymenty

- przygotowywały moralnie do zmierzenia się z rzeczywistością Marca '68, ''piekielnej hańby tamtych lat''.To określenie Grzegorza Glassa przepisuję z eseju Tomasza Burka ''Lekcja rewolucji'' (o znaczeniu rewolucji 1905 r. w procesie historyczno-literackim) opublikowanego w książce ''Literatura polska wobec

Nowy słownik gwary uczniowskiej

, z dyskoteki i domowej imprezy. To język kontestacji, różny od tego, którym posługują się nauczyciele i rodzice, często świadomie parodiujący sposoby komunikacji dorosłych. Często prowokacyjny, do bólu złośliwy, a nawet okrutny. Jak w lustrze przegląda się w nim kondycja polskiej szkoły. Na

Kret i zdrajca z Dalekiego Wschodu

jatki, czarnego humoru i melodramatyzmu. Po trudnych latach "Infernal Affairs" przekonuje, że hongkońskie kino jest nadal bardzo żywotne. W amerykańskich produkcjach pojawiło się ostatnio wiele zapożyczeń z tamtejszego języka filmowego, m.in. wykorzystywany w "Matriksie" sposób

Wypasiony słownik najmłodszej polszczyzny , Chaciński, Bartłomiej

;biforka i afterek", "pasimito" czy "schiza". To nie jest przypadek. Internet okazał się najpotężniejszym czynnikiem słowotwórczym w języku polskim w latach 90. Żargonowe chwasty Nas uderzyło to bardziej niż inne kultury. Dla Anglika zawsze naturalnym zjawiskiem było to, że nieco

Kapitan Alatriste , Pérez-Reverte, Arturo

fabułę wykwintnie stylizowanym językiem (szukając jego polskiego odpowiednika, Filip Łobodziński "zapożyczył się" u Sienkiewicza i Parnickiego). Językowe popisy są tym bardziej na miejscu, że mamy tu do czynienia z klasyczną gawędą. Narratorem powieści jest Inigo Balboa - dojrzały mężczyzna

Sześć twarzy Romana Dmowskiego

Armii Polskiej we Francji. Wszystkie te wysiłki doprowadziły Dmowskiego do udziału w pokojowej konferencji paryskiej jako delegata niepodległej już II RP. Dzięki swemu ogromnemu doświadczeniu, rozległej wiedzy i znajomości wielu języków umiejętnie wykorzystał koniunkturę dla sprawy polskiej na Zachodzie

Kompleksy i aspiracje prowincji

zmienność ich była od wieków średnich pobudzana przez strumienie nowych idei i umiejętności rozchodzących się promieniście z ośrodków wzorotwórczych. Wzory obce wiązały się z dziedzictwem miejscowym, dając w wyniku różnorodne amalgamaty.W takim i tylko takim znaczeniu ziemie polskie od tysiąca lat były

Kura w wannie

, że w Warszawie ich nie ma. Też tak myślałem. Potem zacząłem to łączyć z rywalizacją między Widzewem a Legią. Zrozumiałem, że wojna kiboli musi mieć swoje hasła i symbole, które zapożyczyli z II wojny światowej. Być może całkiem nieświadomie. Potem jednak miałem na pieńku nie tylko z

Siedem grzechów Domosławskiego

Kapuścińskiemu są ślepi na kontrowersyjne elementy jego dzieła. Niczego nie trzeba zatem "odbrązawiać", wbrew temu co głosiła retoryka promocyjna biografii Domosławskiego, chętnie podjęta w publicystyce towarzyszącej. Monografie poświęcone pisarzowi, choć pisane powściągliwym, umiarkowanym językiem, z

Pini Polonia w Kutnie. Numery w rzeźni

rodzinami - matki, córki, babki, szwagierki, ojcowie, synowie. Śpią w hotelach robotniczych w Krośniewicach i Gostyninie. Ci chcą pracować do upadłego, bo zapożyczyli się na bilet do Polski.- Mówią, że gdy wrócą na Ukrainę, kupią sobie lexusa. Nie chce mi się w to wierzyć - mówi Baśka Gruda, zwolniona za to

Saga o przeciętności

temat życiowych decyzji Agnieszki Lubicz lub Piotrka Zduńskiego. Nasze seriale zostały ochrzczone dość idiotyczną na gruncie polszczyzny nazwą "telenowela" zapożyczoną od Latynosów, choć ich tasiemce mają główny wątek z kulminacją ślubną, podczas gdy polskie, na wzór amerykańskich oper

Zapożyczenia językowe

składniowe, związki frazeologiczne. Artykuł traktuje o zapożyczeniach w języku polskim. KlasyfikacjaKlasyfikacja zapożyczeń jest oparta na różnych kryteriach: przedmiotu zapożyczenia, pochodzenia, stopnia przyswojenia, drogi dostania się do języka i funkcji. Wyróżnia się także specjalną grupę

Zapożyczenia z języków indyjskich

Zapożyczenia z języków indyjskich - wyrazy zapożyczone w języku polskim lub innych językach, pochodzące pierwotnie z języków indyjskich. Do języków nieindyjskich, zawierających szczególnie duży procent słów pochodzenia indyjskiego, można zaliczyć język malajski / indonezyjski oraz inne języki Azji

Ustawa o języku polskim

Ustawa o języku polskim – polska ustawa, uchwalona przez Sejm RP, regulująca kwestię prawną związaną z językiem polskim. Została wprowadzona z następujących powodów: język polski stanowi podstawowy element narodowej tożsamości i jest dobrem narodowej kultury ze względu na doświadczenie

Mimika w polskim języku migowym

Mimika w polskim języku migowym jest cechą dystynktywną strukturalnie oraz semantycznie, zarówno determinującą intencjonalność zdania (dlaczego-dlatego), jak i różnicującą znaczenie wyrazów (rudy-fałszywy), stopniującą natężenie cechy (bać się: obawiać się, odczuwać niepokój, bać

Fleksja imienia w języku łacińskim

, siódmy przypadek: miejscownik (locativus). Ogólne reguły deklinacyjneW liczbie mnogiej wołacz jest zawsze identyczny z mianownikiem, a narzędnik z celownikiem. W obu liczbach biernik rodzaju nijakiego jest identyczny z mianownikiem (tak samo w języku polskim!). Deklinacja I o temacie na -a Deklinacja

Tekst udostępniany na licencji Creative Commons: uznanie autorstwa, na tych samych warunkach, z możliwością obowiązywania dodatkowych ograniczeń. Zobacz szczegółowe informacje o warunkach korzystania.
Zasady zachowania poufności. O Wikipedii. Korzystasz z Wikipedii tylko na własną odpowiedzialność. Materiał pochodzący z Wikipedii został zmodyfikowany poprzez ograniczenie liczby przypisów. Wikipedia® is a registered tradmark of the Wikimedia Foundation.